Πανοπλίες της Ύστερης Ελλαδικής Περιόδου / Μυκηναϊκές

Θώρακας Έκτορα

15ος -11ος π.Χ

Ένα εντυπωσιακό σύνολο εξαρτήσεως Μυκηναϊκής περιόδου (15ος -11ος π.Χ αιώνας) στον οποίο συνδυάζονται επιτυχώς οι δύο κυρίες «σχολές» κατασκευαστικής προσεγγίσεως, δηλ. Φολιδωτή (scaled) και ολομεταλλική θωράκιση (plated). Το ήμισυ άνω μέρος της πανοπλίας αποτελείται από δύο ανατομικά μπρούτζινα ημιθωράκια (ραχιαίο και στηθαίο) τα οποία προστατεύουν τον κορμό δημιουργώντας ένα μεταλλικό κέλυφος ολόγυρα του, αφήνοντας εκατέρωθεν επαρκή κενά για την κίνηση των άνω άκρων. Τα δύο ημιθωράκια ασφαλίζουν σταθερά με συστήματα γάντζων και κρίκων στην περιοχή των ώμων και στα πλευρικά κάθετα τμήματα της υπομασχάλιας περιοχής. Τρία διακοσμητικά ηλιακά εμβλήματα σφυρηλατημένα σε λεπτό φύλλο μπρούτζου εμπνευσμένα από την κοσμηματοποιϊα της εποχής, έχουν μονίμως τοποθετηθεί συμμετρικά στο εμπρόσθιο ημιθωράκιο με πριτσίνια.

Οι επωμίδες είναι σύνθετης κατασκευής, με ολομεταλλικά μπρούτζινα και φολιδωτά τμήματα ενώ η πρόσδεση τους στον κορμό του θώρακα επιτυγχάνεται με δερμάτινους ιμάντες. Το άνω κοίλο μέρος τους (ύψος ώμων) φέρει ως διακόσμηση φέρει επιθέματα από σφυρήλατους ρόδακες, βασισμένους στην διακοσμητική τέχνη της περιόδου. Η κάλυψη των βραχιόνων άνω άκρων των χεριών επιτυγχάνεται με φολιδωτή προστασία. Μπρούτζινες φολίδες με έκτυπη νεύρωση στο μέσο τους, για αυξημένη μηχανική αντοχή, στερεωμένες σταθερά πάνω σε χονδρό υφασμάτινο υπόστρωμα πέφτουν σαν μεταλλικοί αστραφτεροί καταρράκτες από το εσωτερικό των κοίλων επωμίδων. Εσωτερικά φέρουν μάλλινη επένδυση με υφασμάτινη φόδρα.

Το κάτω μισό του θώρακα αποτελείται από τέσσερα φολιδωτά παραπετάσματα τα οποία καλύπτουν εξ’ολοκλήρου την περιοχή των μηρών φθάνοντας μέχρι το ύψος των γονάτων. Περίπου 250 μπρούτζινες φολίδες μεγάλου μεγέθους με έκτυπη νεύρωση στο μέσο τους βρίσκονται στερεωμένες (με συρμάτινους συνδετήρες) σε παχύ υφασμάτινο υπόστρωμα δημιουργώντας ένα πολύ ευκίνητο αλλά συνάμα αδιαπέραστο παραπέτασμα το οποίο είναι ικανό να επιτρέπει την απρόσκοπτη κίνηση των κάτω άκρων αλλά ταυτόχρονα ικανό να προσφέρει ικανοποιητική προστασία από εισερχόμενες προσβολές.

Μία πλατιά δερμάτινη ζώνη (“ ζωστήρα”) διακοσμημένη με μπρούτζινους χυτούς ρόδακες και σφυρήλατες στρογγυλές πόρπες περισφίγγεται μεταξύ του άνω και του κάτω μέρους της πανοπλίας προσδίδοντας επιπλέον σταθερότητα. Σε κάθε τελείωμα των μεταλλικών μερών της πανοπλίας , κόκκινες δερμάτινες λωρίδες έχουν συραφτεί καταλλήλως (διπλή ραφή στο χέρι) για εξάλειψη του πιθανού κινδύνου τραυματισμών και εκδορών. Τα εσωτερικά τοιχώματα των ημιθωρακίων φέρουν παχιά μάλλινη επένδυση με υφασμάτινη φόδρα, έτσι ώστε ο κορμός του οπλίτη να μην υφίσταται τυχόν εγκαύματα λόγω πυρακτώσεως του μετάλλου αλλά και μηχανικούς τραυματισμούς λόγω του βάρους της εξαρτήσεως. Τα διακοσμητικά πλούσια κρόσια ( λευκά και πορφυρά) στο μέσο της πανοπλίας προσδίδουν στην εξωτικότητά της προσδίδοντας της ένα πιο ζωώδες και τρομακτικό χαρακτήρα.

Το κράνος είναι ολομεταλλικό μπρούτζινο αποτελούμενο από δύο κυρίως ημιθόλια.Η κάλυψη των πλαϊνών της κεφαλής επιτυγχάνεται με ένα ζεύγος κινούμενων παραγναθίδων διαμέσου “στροφέων” (μεντεσέδων) στις βάσεις τους. Στο εμπρόσθιο μετωπικό τμήμα του κράνους έχει προσαρμοστεί ένα ζεύγος φυσικών μακρόστενων κεράτων ενώ στην κορυφή του ένα δίχρωμο μάλλινο λοφίο με την μορφή πίδακα. Το ουραίο μάλλινο λοφίο κρέμεται από ένα χαρακτηριστικό μπρούτζινο βραχίονα στερεωμένο στο πίσω μέρος του κράνους. Στο κέντρο των δύο ημιθολίων βρίσκονται επικολλημένα με πριτσίνια διακοσμητικά επιθέματα βασισμένα ξανά στην κοσμηματοποιϊα της εποχής.

To εσωτερικό του κράνους είναι επικαλυμμένο με μάλλινη επένδυση και υφασμάτινη φόδρα.

Οι περικνημίδες είναι ανοιχτού τύπου, αποτελούνται από μπρούτζινο ήμι- ανατομικό έλασμα με γεωμετρικά μοτίβα ( αντίγραφα των περικνημίδων “Καλλιθέας”) το οποίο στερεώνεται σε χονδρή υφασμάτινη βάση που αγκαλιάζει την κνήμη και τις συγκρατεί στην θέση τους. Η στερέωση γίνεται με δερμάτινους ιμάντες διαμέσου κρίκων και συρμάτινων στοιχείων.

Άρθρα - Νέα

Aπό τον Αγαμέμνονα στον Θησέα. Μία ερμηνευτική απόπειρα δια μέσου των «Σφυρήλατων»

Aπό τον Αγαμέμνονα στον Θησέα. Μία ερμηνευτική απόπειρα δια μέσου των «Σφυρήλατων»

Πολύ συχνά προκύπτει το ερώτημα για το κατά πόσο η επιλογή ενός ολομεταλλικού θώρακα (αρθρωτού ή μη) κρίνεται καταλληλότερη σε σύγκριση με έναν οργανικό θώρακα (σύνθετου ή μη) και δευτερευόντως, ποιος από τους δύο αυτούς τρόπους θωράκισης ήταν πιο προσφιλής στους Έλληνες της Ηπειρωτικής Ελλάδος από τον 15o μέχρι τον 5ο π.Χ αιώνα.

Πληθυσμιακή εκτίμηση της Ρωμαϊκής και Βυζαντινής Αυτοκρατορίας

Πληθυσμιακή εκτίμηση της Ρωμαϊκής και Βυζαντινής Αυτοκρατορίας

Οι κοινωνικές, οικονομικές και πνευματικές δομές και απαγορεύσεις της Αρχαιότητας και των μέσων χρόνων δεν άφηναν περιθώρια για την αυτόνομη ανάπτυξη της στατιστικής επιστήμης και την εφαρμογή της στον δημογραφικό τομέα.

Υγρό πυρ

Υγρό πυρ

Υπάρχουν πολλές ονομασίες για τον εμπρηστικό μηχανισμό των Βυζαντινών προερχόμενες από το λεξιλόγιο των φυλών (Βούλγαροι, Άραβες, Ρώσοι) που κατά περιόδους γνώρισαν την επεργειά του, «θαλάσσιο πυρ», «υγρό πυρ», «τεχνητό πυρ», «κατασκευασμένο πυρ».